Vải thổ cẩm là gì? ứng dụng của vải thổ cẩm trong làng thời trang hiện nay

Ngày đăng: 24.08.2022

Vải thổ cẩm là di sản, tinh hoa của nghề dệt may thủ công mang đậm đà bản sắc dân tộc Việt Nam. Vậy vải thổ cẩm là gì? Cùng Coolmate tìm hiểu trong bài viết dưới đây. 

Vải thổ cẩm là gì? ứng dụng của vải thổ cẩm trong làng thời trang hiện nay

Vải thổ cẩm là di sản, tinh hoa của nghề dệt may thủ công mang đậm đà bản sắc dân tộc Việt Nam. Vậy vải thổ cẩm là gì? Cùng Coolmate tìm hiểu trong bài viết dưới đây. 

Vải thổ cẩm là di sản, tinh hoa của nghề dệt may thủ công nổi tiếng của Việt Nam và ngoài thế giới. Vải được dệt thủ công cùng với họa tiết đặc trưng của từng dân tộc Việt Nam. Vậy vải thổ cẩm là gì? Ứng dụng của vải thổ cẩm trong làng thời trang như nào? Cùng Coolmate tìm hiểu nhé!

Các thập kỷ qua, chúng ta đã được chứng kiến những cú xoay mình lớn trong lĩnh vực kỹ thuật số ở ngành dệt may. Tuy vậy, dệt may thủ công vẫn là một nghề truyền thống, gắn kết văn hóa bao thế hệ. Không giống như những sản phẩm dệt kỹ thuật số, các loại vải dệt rất độc đáo và đặc biệt không thể không kể tới vải thổ cẩm

{{{productpreview}}} 60e7e6d42b8697339d5a146d {{{/productpreview}}}

Vải thổ cẩm là gì?

Vải thổ cẩm có nguồn gốc từ loại cây thiên nhiên như cây lanh, cây gai và cây bông. Vải thổ cẩm được dệt thủ công hoàn toàn, độc đáo của loại vải này phải kể đến những hoa văn tinh tế và mang đậm nét bản sắc văn hóa dân tộc của người Việt Nam. 

Những họa tiết hoa văn đẹp và cuốn hút như vậy tưởng chừng như được thêu tay nhưng thực chất lại là quá trình được dệt từ những khung cửi. Vải thổ cẩm là nét văn hóa đặc trưng của người dân tộc thiểu số. Mỗi một dân tộc hay một vùng sẽ có những nét văn hóa riêng biệt. 

vải thổ cẩm là gì

Vải thổ cẩm của các dân tộc thiểu số Việt Nam ( Ảnh: Internets )

Trong truyền thống của các dân tộc thiểu số tại Việt Nam như Mông, Dao, Thái,... các cô gái từ tuổi vị thành niên đã bắt đầu khâu tước lanh, làm sợi, nhuộm màu, dệt vải và may vá,...

Vải thổ cẩm được dùng làm các trang phục phục vụ đời sống hàng ngày như váy áo, khố, khăn, túi,...Vải cũng cùng để may chăn ga, gối,...thể hiện được sự khéo léo của người phụ nữ dân tộc. Các vật phẩm cũng là của hồi môn của người con gái khi về nhà chồng.

Đặc sắc trong cách tạo màu vải thổ cẩm

Đặc trưng của vải thổ cẩm là màu sắc sặc sỡ, đa dạng cùng các họa tiết vô cùng độc đáo. Đặc biệt hơn, các màu sắc trong vải thổ cẩm đều từ tự nhiên. Để có những gam màu như trên, người đồng bào thiểu số cần tìm được các loại cây và hoa tương ứng: 

Màu sắc sặc sỡ là đặc trưng của vải thổ cẩm ( Ảnh: Internets )

  • Màu đỏ: Sử dụng vỏ cây Krung giã nhuyễn rồi đun lấy nước sẽ có màu đỏ để nhuộm vải.

  • Màu tím: có thể dùng bắp cải tím, củ dền…

  • Màu vàng: Dùng từ củ nghệ 

  • Màu đen: Ngâm lá cây chùm bầu cùng với bùn non qua thời gian nhất định. 

  • Màu nâu hoặc màu đỏ sẫm: Lấy từ các vỏ cây 

  • Màu xanh: Nấu khô vỏ ốc suối, ngâm thành vôi rồi tiếp tục ngâm cùng lá chàm sẽ được màu xanh như ý. 

  • Màu nâu đỏ: Dùng vỏ cây sủi ngâm cùng nước giấm. Đun sôi trong 3 giờ và để nguội. Khi nhuộm và ngâm cần cho thêm phèn để tạo được màu nâu đỏ.

Vì sao vải thổ cẩm lại giá trị cao?

Quy trình làm vải thổ cẩm rất tỉ mỉ và phức tạp, yêu cầu sự khéo léo của con người. Từ khâu sản xuất, tìm nguyên liệu từ các sợi lanh, sợi bông được lấy từ vỏ cây đay, cây gừng,... Rồi tới công đoạn nhuộm từ vỏ cây tự nhiên để tạo ra các màu sắc thổ cẩm đặc trưng của từng dân tộc. 

Để làm ra được chất liệu vải đạt chất lượng, những người phụ nữ đồng bào thiểu số sẽ phải thực hiện bằng cảm quan của mình với khung dệt gỗ đơn sơ và thêu chỉ bằng tay. 

vải thổ cẩm là gì

Kỹ thuật dệt may từ tay đồng bào thiểu số tạo ra ( Ảnh: Internets )

Kỹ thuật dệt may đều từ tay con người tạo ra. Để tạo được nên tấm vải thổ cẩm đầy sắc màu, người đồng bào phải đầy tinh tế và kỹ năng, kiến thức sâu rộng với có thể tạo nên được. 

Mỗi đồng bảo dân tộc đều có cách dệt thủ công khác nhau

  • Người H’Mông: Dân tộc thiểu số H’mông dệt vải thổ cẩm bằng cách thêu các hoa văn có hình chữ thập, hình tam giác và hình thoi

  • Người Dao: Phần lớn người Dao nhuộm màu vải thổ cẩm là màu đỏ sáng. Các loại vải thổ cẩm sáng màu được thêu tay hoa văn màu xanh sẫm trang nhã và độc đáo

  • Người Tày: Nét đặc biệt của vải thổ cẩm người Tày là sự sắp xếp các hoa văn hình thoi màu sắc trên nền trắng 

  • Người Nùng: Người Nùng thường mặc trang phục sặc sỡ, đặc biệt phần tay áo và đuôi áo sẽ được thêu khác với phần thân áo

  • Người Khmer: Kỹ thuật dệt của người Khmer là tạo trực tiếp các nên họa văn lên vải ngay khi dệt 

  • Người Chăm: Vải thổ cẩm của người Chăm thường có màu đỏ hoặc sẫm, được trang trí bằng các hình hoa văn hình học 

Người đồng bào Lô Lô ở Hà Giang ( Ảnh: Internets )

  • Người H’Rê: Thổ cẩm của người H’Rê được nhuộm đen và đỏ với những hoa văn theo mô típ hình học, kết thành các ô nối tiếp nhau, hoa văn lượn sóng, hoa văn đường thẳng. 

  • Người Bana: Màu sắc chủ đạo của thổ cẩm Bana là trắng đỏ và đen.

  • Người Lô Lô: Người Lô Lô dùng kỹ thuật chắp vá, các mẫu vải có màu sặc sỡ, bố cục rõ ràng trên nền vải đen.

  • Người Thái: Thổ cẩm của người Thái Tây Bắc sử dụng các màu chủ đạo như vàng, đỏ, trắng, tím, xanh lá,…tạo ấn tượng thị giác. Các họa tiết đối xứng nhau, phản ánh về triết lý âm dương và vũ trụ,...

Vải thổ cẩm được ứng dụng trong làng thời trang như nào? 

Nhiều nhà thiết kế đã sử dụng chất liệu vải thổ cẩm trong các bộ sưu tập của mình lên sàn diễn thời trang trong và ngoài nước. Với vẻ đẹp tinh tế và mang đậm nét truyền thống, bản sắc dân tộc của người đồng bào dân tộc Việt, nhiều bộ sưu tập được đánh giá rất cao và tạo nên nét ấn tượng sâu sắc với các nước bạn. 

1. Nhà thiết kế Thủy Nguyễn với BST “Tơ Hồng”

Vẻ đẹp từ mảnh đất Tây Bắc và câu chuyện tình yêu của nàng Ban và chàng Khum chính là nguồn cảm hứng cho bộ sưu tập thời trang “Tơ Hồng” của nhà thiết kế Thủy Nguyễn. Sợi chỉ hồng thêu trên chiếc khăn Piêu được lấy làm nhân vật trung tâm.

Thiết kế trên nền vải thổ cẩm lạ mắt của NTK Thủy Nguyễn ( Ảnh: Internets )

Đặc biệt, các thiết kế xuất hiện các họa tiết vải thổ cẩm đặc trưng của dân tộc Thái như hình thoi, hoa ban, hươu sao, đôi chim,.... Các thiết kế đều thể hiện sự khéo léo, trình độ thẩm mỹ và trí tưởng tượng phong phú của người dân tộc Thái.

Cách phối màu đặc trưng của nền vải thổ cẩm Việt Nam ( Ảnh: Internets )

Bộ sưu tập được kết dính từ những hạt nhỏ, tỏa đều khắp toàn bộ trang phục, trên nền vải thổ cẩm và các họa tiết thổ cẩm vô cùng bắt mắt và đặc sắc, mang đậm bản sắc dân tộc. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa các họa tiết, màu sắc và hình khối giúp người nhìn được bắt mắt hơn. 

2. Bộ sưu tập “Hái Mơ” - nhà thiết kế Lý Quí Khánh 

Lý Quí Khánh bày tỏ một trong những trăn trở lớn khi tạo ra BST “Hái Mơ” chính là làm thế nào để vải thổ cẩm tiếp cận được với nền công nghiệp thời trang thế giới mà vẫn giữ nguyên được nét bản sắc dân tộc đặc trưng. 

BST Hái Mơ của NTK Lý Quí Khánh ( Ảnh: Internets )

Đó cũng là lý do mà nhà mốt này đã mạnh dạn làm mới chất liệu truyền thống bằng cách nhuộm màu, mix match màu sắc để làm hiện đại hơn hình ảnh vải thổ cẩm thường thấy nhưng vẫn bảo tồn giá trị nguyên bản là họa tiết hoa văn trên nền vải thổ cẩm. 

Họa tiết thổ cẩm đan xen lạ mắt ( Ảnh: Internets )

Nhà thiết kế thực sự đã cho thấy sự khéo léo của mình khi mang tới 30 tiết kế đẳng cấp tại Dubai. Tuy được tạo ra dựa trên tinh thần nâng tầm và quảng bá chất liệu vải thổ cẩm truyền thống nhưng trong BST này lại không hề bị đơn điệu. Gây ấn tượng mạnh với những kiểu váy dạ hội sang trọng, váy đuôi cá kiêu sa,...

3. BST Áo dài thổ cẩm Tày và Dao của NTK Trung Beret tại Festival Áo dài Quảng Ninh

Đáng chú ý là BST “Thổ cẩm dân tộc Tày và Dao” của nhà thiết kế Trung Beret. Chương trình đã thu hút đông đảo người xem từ những sản phẩm đầu tiên, sự độc đáo tinh tế và lạ mắt từ vải thổ cẩm


Bộ trang phục dân tộc Dao của NTK Trung Beret ( Ảnh: Internets )

Hoa văn thổ cẩm thường ngày được nhà thiết kế sắp xếp tinh tế và kèm kỹ thuật thêu và đính kết, BST gồm 20 bộ áo dài kết đính hơn 50.000 viên đá quý kim hoàn và pha lê cao cấp cho những chiếc áo dài đầy màu sắc và độc đáo. 

BST trên sàn catwalk tại Quảng Ninh gây ấn tượng mạnh ( Ảnh: Internets )

Một số lưu ý khi sử dụng vải thổ cẩm

Vải thổ cẩm được làm hoàn toàn từ các thành phần tự nhiên, mặc dù có nhiều đặc tính tốt nhưng với khả năng bám màu thì vải thổ cẩm sẽ kém hơn các loại vải khác. Vì thế bạn cần lưu ý một số vấn đề sau:

  • Không sử dụng chất tẩy mạnh: Tránh sử dụng chất tẩy mạnh làm cho sắc màu bị phai và vải dễ bị bào mòn.

  • Nên giặt bằng tay: Vải thổ cẩm giặt bằng tay sẽ tốt hơn, chất liệu không được bổ sung các loại chất hoá học để vải tăng độ bền. Vì thế, giặt tay để áo quần được sử dụng lâu và kéo dài tuổi thọ.

  • Không ngâm vải quá lâu: Ngâm vải quá lâu làm cho vải bị phai màu. Nếu muốn vệ sinh sản phẩm từ vải thổ cẩm thì các bạn nên giặt ngay hoặc ngâm từ 10-15 phút trước khi giặt. 

Bảo quản đúng cách sản phẩm từ vải thổ cẩm ( Ảnh: Internets )

  • Phơi tránh ánh nắng mặt trời: Chất liệu cotton tạo ra vải có độ thoáng khí cao, không nhất thiết phải phơi trực tiếp dưới ánh nắng. Chỉ cần không ẩm ướt và có gió thì vải cũng dễ mau khô. 

  • Không bảo quản nơi có độ ẩm cao: Vải thổ cẩm có khả năng hút ẩm tốt nhờ vào sợi bông. Nếu chưa sử dụng đến, bạn không nên để quần áo ở nơi có độ ẩm cao. Quần áo bằng vải thổ cẩm sẽ rất bị mốc và mùi hôi khó chịu

Trên đây là câu trả lời cho câu hỏi vải thổ cẩm là gì? Ứng dụng của vải thổ cẩm trong làng thời trang hiện nay. Hy vọng rằng qua bài viết này bạn sẽ biết tới vải thổ cẩm và những đặc trưng, nguồn gốc, đặc sắc của vải thổ cẩm. Đừng quên theo dõi các bài viết tiếp theo của CoolBlog để cập nhật kiến thức nhé. 

Coolmate - Nơi mua sắm đáng tin cậy dành cho nam giới.

 

Bài viết liên quan

x

Đã thêm vào giỏ hàng!

Xem giỏ hàng